Tilburg Zeikt: nieuws kan leuker EN beter. Echt wel.
Home |Over TilburgZeikt.com
Interview met de redactie van TilburgZeikt.com.

Hallo redactie van tilburgzeikt.com,

Mijn naam is Esther van Andel en ik studeer aan de School voor Journalistiek in Utrecht. Ik schrijf een betoog over de mentaliteit van de Nederlandse journalist, die vaak werkt met persberichten als belangrijkste bron of inspriratiebron. Door een beetje rond te surfen op internet kwam ik op jullie site. Deze viel mij erg op en sprak me ook erg aan. De stelling van mijn betoog luidt: Nederlandse dagbladjournalisten hebben een ANP-copy-paste mentaliteit en dat doet de originaliteit van artikelen niet ten goede. Ik ben het hier zelf niet mee eens.

Na het lezen van jullie site is mijn visie niet verandert, maar is ' ie wel beinvloedt. Ik respecteer jullie werkwijze en ben er ook erg benieuwd naar. Voor mijn betoog zou ik jullie graag willen interviewen, en ik hoop dat een van jullie bereidt is hieraan mee te werken. Ik zal ze hieronder op een rijtje zetten, in de hoop dat ze beantwoord worden. Indien u liever telefonisch mijn vragen wilt beantwoorden, wilt u mij dan bellen op mijn mobiel, 06-48xxxxxxxx? In ieder geval heel erg bedankt!

vriendelijke groet,
Esther van Andel

1) op welke wijze vergaren jullie nieuws?
De belangrijkste bronnen zijn de klokkenluiders, namelijk medewerkers van verschillende bedrijven en instanties die ons het nodige influisteren. Verder naturellement de persberichten van het ANP, gemeente en Politie MetWorstBeleg.

Daarnaast lezen we kranten, kijken we TV en websites, begrijpen we wat er tussen regels staat, begrijpen het wel geschrevene met opzet verkeerd en schrijven het leuker op dan in het origineel. We betrekken algemeen nieuws op Tilburg en hebben eigen stokpaardjes of specialismen waardoor we onverwachte dwarsverbanden zien tussen nieuwsitems. Wat anderen niet durven op te schrijven wegens angst voor hun adverteerder, baas of lezer, schrijven wij tch op.

2) waar komt de irritatie tegenover de mentaliteit vandaan?
Als je meerdere kranten leest, merk je dat na nummer twee of drie er eigenlijk niks nieuws meer bijkomt, het is allemaal gebaseerd op het ene origineel van het persbureau of, nog erger, van de betreffende voorlichter. Uiterst irritant zijn de quotes van de 'toevallige' voorbijgangers die in zo'n persbericht staan; Associated Press heeft daar een handje van. Het ergst is : ''op weg naar de ... zei de taxichauffeur tegen mij ...'' om allerlei rechtsrabiate opmerkingen gevaarloos kwijt te kunnen. Die quotes kom je vervolgens zelfs in de India Times tegen.

De ''afwijkende'' mening of ''alternatieve'' visie ontbreekt steeds meer. De ''koers'' die belanghebbenden of hun spindoctors uitzetten wordt door de media klakkeloos gevolgd. Kijk maar eens naar de verslaggeving in Former-Joegoslavia; de ongenuanceerde verslaggeving over ''good vs. bad guys'' was werkelijk stekend.

3) wat is volgens tilburgzeikt.com wel een goede manier om nieuws te vergaren?
Zoals wij het doen is de enige verantwoorde manier. En niemand doet het zo snel, hard en leuk als wij. En niemand is er ook toch zo bescheiden over. En nu even zonder gekheid.

Hoofdzakelijk de bronnen van de antwoorden van vraag 1 gecombineerd met een gezonde dosis verstand en een brede algemene ontwikkeling. Specialisten (bijv. historische, juridische of technische) die ontwikkelingen kunnen oppikken en het toegankelijk kunnen maken voor de niet-specialisten (de rest dus).
Dus niet alleen persbureau's en voorgekauwde persberichten gebruiken maar ook zelf op onderzoek uitgaan, zelf contacten leggen, een eigen archief aanleggen EN af en toe inzien. Bij ieder artikel dat je maakt nadenken of wat je opschrijft wel is wat jij bedoelt en niet wat een of andere spindoctor graag wil dat je schrijft. En KOOP EEN ENCYCLOPEDIE! Het is stuitend om te zien hoeveel fouten er door de gemiddelde journalist gemaakt worden op het gebied van eenvoudige controleerbare feiten.
Als je bijvoorbeeld een foto van een Leopard tank van een bijschrift voorziet, zorg dan dat er niet staat: "M1 Abrams tank in actie". Dat brengt ons inderdaad bij de bedroevende wapenkennis van een journalist. Regelmatig worden revolvers aangezien voor pistolen. Een tweetal ezelsbruggetjes: de Politie heeft een Pistool, de cowboy op de Ranch heeft een Revolver. Dat weet toch iedereen.

4) zien jullie persbureaus niet als inspiratiebron?
Jazeker. Maar we plaatsen die berichten in een bredere context. Bijvoorbeeld de regelmatig verschijnende persberichten over nep-onderzoekjes van het VNO-NCW over de ''hoge of stijgende personeelskosten''. We hebben op de redactie toevallig twee (o.a.) bedrijfseconomen die zich dan van het lachen zitten te bescheuren: appels worden met peren vergeleken met de 'kroeg'-logica. En van dat laatste weten ze alles af, want alle kroegen op ons overzicht bezoeken ze regelmatig.

5) worden persbureaus nooit door tilburgzeikt.com gebruikt?
We gebruiken ze dagelijks. Ten eerste omdat we de volledige (verstrekte) informatie willen hebben. Ten tweede vinden we de timing en de partij die het persbericht verspreidt interessant.

6) is er nog een positieve kant aan het gebruik van persbureaus?
Je bedoelt voor TilburgZeikt? Het is een gemakkelijke, gestandaardiseerde manier om nieuwsitems binnen te krijgen. Redacteur Cor kan dat mooi samenvatten: ''degge nie zelf in de rege veur een ministerie of t huis vanne pedofiel hoeft te gon ligge om on boasistekst veur oe aitum te kome''.

7) wat is de invloed op een artikel wanneer een journalist een persbericht kopieert of een persbureau als bron gebruikt?
Negatief. De stellingname. Onbewust wordt vaak de ''stelling'' of ''insteek'' van de verspreider van het persbericht overgenomen. Verder bestaat het risico dat er geen ''geheugen'' meer is, omdat het persbericht bewust ook niet terugverwijst. Nu wordt er dit beweert, volgend jaar iets anders. Een journalist mag best wel eens de ''confrontatie'' opzoeken. En daarom zet tilburgzeikt als het even kan wel een linkje naar een aanverwant artikel.

8) Is jullie stelling gericht op alle media? Of bepaalde journalisten in het bijzonder?
Eigenlijk op alle media. Dezelfde nieuwsfeeds worden vaak door de krant, TV, radio en (nieuws-)sites gebruikt. Veel sites nemen bijvoorbeeld integraal de nieuwsfeed van het ANP over.

Bepaalde jounalisten in het bijzonder? Hmm. Bij de kranten die we veel lezen zoals de Metro, Sp!ts, Telegraaf, AD, Volkskrant, NCRV Handelsblad (grapje), Brabants Dagblad en Tilburgse Koerier staat niet bij IEDER stuk de naam van de journalist bij, alleen bij die van Nico Snels, dus wie het dan geschreven heeft dat weten we niet altijd. Wat meestal wel te pruimen is, zijn de columns in de kranten. Theootje Zaliger was natuurlijk een keizer, maar ook die Rob uit de Telegraaf met zijn baard kan lekker uit de hoek komen. Eigenlijk is tilburgzeikt n grote column.

9) Is het ANP/andere persbureaus niet een van de voornaamste bronnen voor de Nederlandse media?
Het ANP is in Nederland het machtigste persbureau. Zelfs de roddels over de Bekende Nitwits en het ''grappige'' nieuws komt daarvandaan. Doordat kranten en andere media 'zuinig' zijn met redacteuren blijft die afhankelijkheid van ''kant-en-klaar'' ANP-nieuws zeker bestaan.

10) wat zijn de negatieve kanten van het gebruik van een persbericht?
Ooh, je wilt dat wij jouw betoog schrijven? In het slechtste geval wordt een persbericht integraal (danwel ingekort) geplaatst. Nogmaals, het ''geheugen'' van de media valt vies tegen. Soms hebben we het gevoel dat de journalisten een kudde makke schapen zijn die van links naar rechts zwalken. Of andersom, als het rechtse kaalkopkes zijn in plaats van links tuig.

11) vinden jullie niet dat elke journalist toch wel zijn eigen insteek na het lezen van een persbericht heeft? Of is het juist zo dat alle berichten op elkaar gaan lijken via deze methode (persberichten gebruiken voor artikelen)
Wij vinden dat goede journalisten persberichten in een bredere (en historische) context kunnen plaatsen en dat ook doen. Niet alle journalisten zijn goed. Alle berichten in verschillende kranten over hetzelfde nieuwsitem lijken inderdaad op elkaar. Bijv. de pianoman in Engeland. Iedereen schrijft er maar over dat ze niet weten wie het is. En tilburgzeikt gaat als bijna enige in op het feit dat hij is aangespoeld en verklaart tegelijk wie het is. Dus: gaat in op oorzaak en oplossing in plaats van het probleem over te schrijven van de persvoorlichters.

12) Hoeveel aanhangers hebben jullie inmiddels? en zijn er meer journalisten eens met jullie stelling of handelswijze?
Zouden het eigenlijk niet eens weten en eerlijk gezegd interesseert het ons niet veel. Van sommige journalisten krijgen we wel eens een complimentje. (Mar de miste zen jeloers: op onze persvrijheid - Cor.)

13) merken jullie dat de lezer het meer waardeert als journalisten hun nieuws via andere bronnen bereiken?
Ja, sommige s die we per mail ontvangen verrassen ons. Blijkbaar raken we dan net een gevoelige snaar.

14) zijn er ook lezers of jounalisten die protest bieden tegen jullie werkwijze?
Van lezers krijgen we alleen maar positieve reacties. Journalisten mogen ons niet. Het journalisten-club-blaadje Villamedia schreef laatst een stukje over een ons: 'undercover-journalisten in Tilburg'. Uit ballorigheid schrijven we dan een reactie.

Laatst kwamen we toevallig erachter hoe Nico Snels van het Brabants Dagblad over ons dacht: 'Uiteraard is deze site hier op de redactie bekend. Al was het alleen maar vanwege alle stukken die dagelijks uit het Brabants Dagblad worden gejat en zonder bronvermelding worden afgedrukt.' We hebben vervolgens een tijdje bij ieder artikel een zinnetje toegevoegd: 'dit artikel komt NIET uit het Brabants Dagblad'.

Cor van Spaendonck kan het ook mooi verwoorden: 'Die Nico Snels van het Brabants Dagblad denkt dat als hij een onderwerp bij ons herkent het alleen maar uit zijn eigen Kaas-Ui-Tomaat-krant kan komen. Bij hem is het beeld nog niet ingedaald dat media een meervoud is en dat we echt wel iets beters te doen hebben dan alleen maar in die visverpakking van hem te grasduinen.'

Jan Vergoor over Nico:' Meneer Snels van het plaatselijke sufferdje wordt nogal eens driftig als blijkt dat de beroerde kwaliteit van zijn columns nog eens extra onderstreept wordt door de, hoewel zonder spellings correctie geschreven, betere en gevattere stukken op TilburgZeikt.'